هوش مصنوعی امروزه بهسرعت در حال پیشرفت است، و تمام جنبههای زندگی امروز را درنوردیده است. طبیعی است که در زمینهی مراقبت بهداشتی نیز هوش مصنوعی کاربردهای گستردهای پیدا کرده است. البته برای رسیدن به مراقبت بهداشتی که کاملاً متکی بر هوش مصنوعی باشد، هنوز راه زیادی باقی مانده است، و نگرانیهای زیادی نیز از حیث حریم خصوصی و احتمال اشتباه در مراقبت به علت خطاهای ماشینی و فقدان نظارت انسانی وجود دارد. با این حال، قابلیت هوش مصنوعی در زمینهی مراقبت بهداشتی بسیار قوی و گسترده است، و روز به روز نیز بر ابعاد آن افزوده میشود.
یکی از کاربردهای هوش مصنوعی در پزشکی بهصورت جراحی روبوتیک به کمک هوش مصنوعی است. در این روش، روبوتها دادههای بیمار را از پروندهی پزشکی قبل از عمل مورد تجزیه و تحلیل قرار میدهند. سپس در حین جراحی، ابزارهای جراحی را کنترل میکنند. طبق بررسیها، این روش میتواند مدت زمان بستری شدن بیمار در بیمارستان را ۲۱ درصد کاهش دهد. جراحیهای روبوتیک در گروه جراحیهای کمتهاجمی قرار میگیرد، بهطوریکه بیمار برشهای بزرگ نخواهد داشت و مدت ترمیم زخم کاهش پیدا میکند. روبوتها از طریق هوش مصنوعی دادههای مربوط به عملهای جراحی قبلی را آنالیز میکنند. در یک مطالعه بر روی ۳۷۹ بیمار دچار شکستگی، مشاهده شد که در عملهایی که بهصورت روبوتیک با استفاده از هوش مصنوعی انجام شد، میزان بروز عوارض در مقابله با جراحان انسانی ۵ برابر کمتر است. روبوتها نخستین بار برای جراحی چشم مورد استفاده قرار گرفتند. پیشرفتهترین روبوت جراح «داوینچی» نام دارد و به پزشکان امکان میدهد که عملهای جراحی پیچیده را با کنترل بیشتری نسبت به روشهای متعارف انجام دهند. روبوتی بهنام «هارتلندر» نیز به جراحان قلب کمک میکند. این روبوت از طریق برش کوچکی روی قفسهی سینه وارد میشود، و درمانهای مختلف را بر روی سطح قلب انجام میدهد.
Image credit: Bruno Mangyoku via New Scientist
یکی دیگر از کاربردهای هوش مصنوعی در زمینهی مراقبتهای پرستاری است. در حقیقت، دستیاران مجازی پرستاری میتوانند سالیانه ۲۰ میلیارد دلار در صنعت مراقبت بهداشتی صرفهجویی ایجاد کنند. بهعلاوه، پرستارهای مجازی شبانهروزی در خدمت بیمار هستند و میتوانند بیمار را تحت نظر داشته باشند.
کمک به تشخیص و قضاوت بالینی نیز یکی دیگر از کاربردهایی است که هوش مصنوعی در زمینهی مراقبت بهداشتی ارائه خواهد کرد. استفاده از هوش مصنوعی برای تشخیص بیماران هنوز در مراحل اولیهی خود است، ولی با پیشرفت آلگوریتمهای یادگیری ماشینی و روشهای پیشرفتهی آن، انتظار میرود که بهزودی بتوانیم از هوش مصنوعی برای تشخیص سرطان و سایر بیماریها استفاده کنیم.
یکی دیگر از کاربردهای بسیار جالب و مفید هوش مصنوعی در زمینهی آنالیز تصاویر پزشکی است. آلگوریتمهای جدید هوش مصنوعی میتوانند هزار بار سریعتر از پزشکان انسانی عکسهای رادیولوژی را بخوانند و تشخیص مربوطه را مطرح نمایند. کاربرد هوش مصنوعی در رادیولوژی بهسرعت در حال پیشرفت است، و انتظار میرود در آیندهای نزدیک کاربردهای بسیار گستردهای داشته باشد.
